TFG i TFP – co to właściwie jest

Skróty TFG i TFP pojawiają się na umowach z biurami podróży, w cennikach imprez i w comiesięcznych obowiązkach organizatorów. Choć często wymieniane jednym tchem, to dwa odrębne fundusze, powołane w innych momentach i chroniące przed czym innym.

Turystyczny Fundusz Gwarancyjny (TFG)

TFG to fundusz zabezpieczający podróżnych na wypadek niewypłacalności organizatora turystyki. Działa od 2016 roku i jest drugim filarem ochrony. Pierwszym jest obowiązkowa gwarancja ubezpieczeniowa lub bankowa, którą każde biuro musi mieć, żeby w ogóle znaleźć się w rejestrze organizatorów turystyki. Dopiero gdy ta gwarancja nie wystarczy na pokrycie zobowiązań upadłego biura, uruchamiane są środki z TFG.

Ochrona obejmuje dwie sytuacje: sprowadzenie podróżnych do kraju, jeśli impreza została przerwana, oraz zwrot wpłat za wyjazdy, które się nie odbyły.

Turystyczny Fundusz Pomocowy (TFP)

TFP to fundusz chroniący przed skutkami nadzwyczajnych okoliczności dotykających całą branżę turystyczną. Powstał jako odpowiedź na doświadczenia pandemii i działa od 1 stycznia 2021 roku. Podczas gdy TFG odpowiada na problem pojedynczego biura, TFP ma amortyzować wstrząsy systemowe – sytuacje, w których wyjazdy masowo nie dochodzą do skutku z przyczyn niezależnych od organizatorów.

Czym się różnią

To nie jest ubezpieczenie

Określenie „ubezpieczenie TFG” jest rozpowszechnione, ale mylące. TFG nie jest umową ubezpieczenia – to fundusz celowy zasilany składkami organizatorów. Podróżny go nie kupuje, nie wybiera zakresu ani nie zgłasza roszczeń jak do polisy. Ochrona przysługuje automatycznie każdej umowie objętej ustawą o imprezach turystycznych i powiązanych usługach turystycznych.

Praktyczna konsekwencja jest taka, że podróżny nie ma tu nic do zrobienia – całość obowiązków spoczywa na organizatorze.

Kto płaci składkę

Wobec funduszu zobowiązany jest organizator turystyki – to on nalicza i odprowadza składkę od każdego podróżnego objętego umową. W praktyce kwota jest zwykle wliczona w cenę imprezy, dlatego na umowach i fakturach TFG oraz TFP bywają wykazane jako osobne pozycje. Ekonomicznie ponosi je więc podróżny, ale formalnie rozlicza je biuro.

Składka nie zależy od ceny wycieczki, tylko od kierunku, transportu i tego, czy biuro przyjmuje przedpłaty. Szczegółowe stawki opisuje przewodnik o deklaracji TFG i TFP.

Co to oznacza dla biura podróży

Z perspektywy organizatora oba fundusze sprowadzają się do trzech comiesięcznych czynności:

1. Naliczenie składki od każdego podróżnego, według stawki właściwej dla kierunku i transportu.
2. Złożenie deklaracji do TFG i TFP – do 21. dnia kolejnego miesiąca, także w wersji zerowej, gdy nie było umów.
3. Przekazanie wykazu umów – od 1 lipca 2026, do 14. dnia kolejnego miesiąca, ze szczegółami każdej zawartej umowy.

Trzeci punkt jest najnowszy i najbardziej pracochłonny, bo wymaga zebrania kilkunastu pól danych dla każdej pojedynczej rezerwacji. Opisuje go osobny przewodnik: wykaz umów do TFG.

Skąd czerpać wiążące informacje

Stawki składek określają rozporządzenia, a szczegóły techniczne i terminy publikuje Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny w Portalu TFG oraz Ministerstwo Sportu i Turystyki. Ten przewodnik tłumaczy zasady, ale przed rozliczeniem sprawdź aktualne wartości u źródła.